5 tips rondom overprikkeling.

Gepubliceerd op 11 oktober 2019 om 13:46

Overprikkeling, hooggevoelig, geluiden, Susan Kindercoaching in Zuidland

Met haar oren stijfdicht geknepen, staat ze daar, midden in Duinrell.

 

Een leuk gezinsuitje zou het worden. De zomervakantie was net gestart en mijn man en ik hadden samen vrij. De spullen waren ingepakt, wat lekkers voor onderweg meegenomen, liedjes in de auto gezongen, je kent het vast wel. We gingen naar Duinrell, tijdens het schoolreisje, was dit park door haar goedgekeurd.

Vanaf toen werd bij elke daling van een brug of tunnel het gevoel van keihard naar beneden gaan, nagebootst. ‘Hou je vast, daar gaaaaan we,’ werd er vanaf de achterbank gegild. Dit wordt leuk dachten mijn man en ik, kat in het bakkie! Niets bleek minder waar.

 

Boos, jengelend en vooral tegenwerkend sjokte ze achter ons aan. Uiteindelijk stond ze daar onder die achtbaan met dichtgeknepen oren. En dat terwijl haar jongere zusje vrolijk gilde  in de stoere ‘Dragonfly.’ Hoe kon dit?

 

Overprikkeling is het woord wat past bij bovenstaande omschrijving. Bij overprikkeling zijn je hersenen eigenlijk overbelast. Ze kunnen niet meer filteren waar ze aandacht aan moeten besteden en alles komt ineens keihard binnen. En bij alles kun je denken aan; geluiden, aanrakingen (tast), geuren, visuele zaken als fel licht, verschillende smaken en emoties. Simpel gezegd prikkels. Deze prikkels komen bij de ene persoon heftiger binnen dan bij de ander. Plus de mate van gevoeligheid fluctueert.  Bij mijn dochter was op dit moment de prikkel ‘geluid’, de grootste boosdoener.

 

De vorige keer vond ze het toch leuk? Waarom raakt ze dan nu ineens overprikkeld?

Die vraag houdt mij ook bezig. Ik had haar goed voorbereid, ze had er zin in, we hadden twee rustige dagen thuis gehad, niets leek dit uitje in de weg te zitten. Moeten we dan met haar helemaal nergens meer naar toe?

 

Onze hersenen kunnen ontzettend veel hebben, ze zijn flexibel en kunnen zich goed aanpassen. Er is echter een punt waarop onze hersenen oververmoeid raken. Dat is als ze te lang worden blootgesteld aan stress. Ze werken dan zoals een kip zonder kop; je vergeet van alles, je komt niet meer uit je woorden en je bent je emoties niet meer de baas. Maar hebben kinderen dan ook al stress? Jazeker! Stress hebben we allemaal, en dat is prima zolang het maar voor een korte periode is. Onze dochter, aan de voet van de zomervakantie, bleek oververmoeid van die laatste loodjes. Een weekendje rust was niet genoeg om, al die prikkels die een pretpark met zich mee brengt, te overzien.  

 

Hoe hadden we dit nou kunnen aanzien komen? En vooral kunnen voorkomen?

 

Achteraf hadden wij flink wat signalen, iets te luchtig geïnterpreteerd. Twee dagen ervoor had ze fikse huilbuien gehad die wel 20min duurden (daarover later meer). Een signaal wat ons als ouders had kunnen wijzen op de ernst van haar gemoedstoestand. Daarbij had ze notabene zelf aangegeven eigenlijk geen zin te hebben in Duinrell. Ze had alleen niet de woorden om uit te leggen waarom. Wij als ouders wel, dus met onze argumenten is ze dan ook maar schoorvoetend akkoord gegaan. Niet te vergeten, was het ook nog eens bloedheet geweest de afgelopen dagen én had ze al een paar keer laten weten tegen groep 4 op te zien. Allemaal invloeden die haar brein deden overspoelen. En dan haar fysiek, ze was bleek, terwijl de zon overmatig had geschenen en haar ooievaarsbeet was duidelijk zichtbaar. Deze komt altijd weer in beeld als ze erg moe is. Kortom genoeg signalen die wij als ouders hadden kunnen oppikken.

Overprikkeling, niet meer kunnen stoppen,  huilbuien, gillen, meltdown Susan Kindercoaching in Zuidland

5 TIPS OM OVERPRIKKELING TE HERKENNEN EN TE VOORKOMEN. 

 Dit brengt mij tot de 5 tips om overprikkeling te herkennen en te voorkomen;

 

  1. Kijk en luister naar je kind.

Interpreteer feitelijk (vul niet in, zoals wij deden). Wat zie ik nu? Hoe ziet hij of zij eruit? Fit of juist vermoeid? Wat geeft je kind zelf aan? De mijne wilde eigenlijk niet weg, maar wilde ons niet teleurstellen.

  1. Zorg voor regelmaat en voorspelbaarheid.

Wij hebben op een zichtbare plaats, een grote maand kalender hangen.  Hierop staat alles wat gepland is aangegeven met stickers. Elke week nemen we door wat er op het programma staat. De avond van tevoren geef ik aan wat ze te wachten staan en dit herhaal ik ook nog op de dag zelf. Als er iets wijzigt, dan geef ik dit ook aan.

  1. Rust (ter voorkomen van)

Niks lijkt saaier dan rust. En toch is het tegenwoordig het nieuwe goud. Even tijd voor jezelf. Denk aan een warm bad, een goed boek of een serie op de bank, hoe lekker is dat? Ditzelfde telt voor kinderen. Ze willen dit vaak niet, of het kan niet vanwege school, sport, muziekles en afspraken met leeftijdsgenootjes.  Als ze dan eenmaal even alleen thuis zijn, ervaren ze dat toch als een fijn moment. Kijk eens kritisch naar je week, zijn er eigenlijk wel lege plekken waarin je kind niets hoeft? Afspreken met vriendinnen mag bij ons vaak, behalve als ik zie dat ze het echt nodig heeft om even alleen op de bank te hangen. Tegenwoordig kan ze dit zelf ook al steeds beter aanvoelen.

  1. Rust (tijdens overprikkeling)

Als ons brein overprikkeld is, dan heeft het 20 minuten nodig om weer tot rust te komen. Alle extra prikkels die worden toegevoegd, doen de teller weer opnieuw beginnen. Dus mijn dochter die keihard aan het huilen is, wordt nog meer overprikkeld door mijn goed bedoelde knuffels, of vragen hoe ik haar kan helpen. Dit heeft bij ons een keer geresulteerd in een huilbui van 2,5 uur!

Maak (op een rustig moment) afspraken met je kind over;

  • Waar je kind naar toe kan gaan, en waar het niet naar toe mag.
  • Wat jij beter wel, en beter niet kunt doen.
  • Hoe je weet dat de bui over is (‘mag ik naar je toe, of kom je naar mij?’)
  • Hou je vervolgens ook aan deze afspraken. Maak bijv. een contractje, waar je gelijk ook naar kunt verwijzen als je de bui ziet hangen.
  1. Leer je kind zijn eigen prikkels en overprikkeling te herkennen.

Als je kind weet waarvan hij of zij last heeft, dan zal het makkelijker worden om hier balans in te vinden. Zo weet mijn dochter nu o.a. dat ze niet van onverwachte aanrakingen houdt. Ik vraag daarom tegenwoordig of ik haar mag knuffelen. Ook kan ze nu beter aangeven dat ze moe is en daardoor minder kan hebben. We houden hier nu ook rekening mee, door haar wat vaker met één ouder thuis te laten, de andere ouder gaat dan op stap met onze jongste dochter. Balans is the key in dit geval. Sandra Kleipas gaf tijdens een lezing over hooggevoeligheid en prikkels een mooi voorbeeld. Gevoelig zijn voor prikkels is als racen in een raceauto. Je kunt wel hard, maar je moet in de bochten wel goed weten wanneer je op de rem moet trappen.

 

Wat ik belangrijk blijf vinden, is dat we onze kinderen niet gaan óver beschermen. De wereld is nou eenmaal druk en vol met prikkels. Het helpt om hier al op jonge leeftijd je weg in te vinden. Als een kind weet hoe te balanceren tussen genoeg en te veel prikkels, tussen even rust en weer door. Dan hoeven zij geen prikkels te vermijden. Wel moeten ze weten hoe ze er mee om moeten gaan.

 

Als kindercoach kan ik jullie helpen bij het herkennen van de gevoeligheden voor bepaalde prikkels. Ook bij het vinden van woorden voor wat je kind voelt, zodat hij of zij beter kan aangeven wat er aan de hand is. Samen leren jullie door de bochten te racen. Net als ik met mijn dochter.


Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.